జుట్టు రాలడానికి సెలీనియం: ప్రయోజనాలు, దుష్ప్రభావాలు, మోతాదు మరియు ఇది నిజంగా పనిచేస్తుందా?

ఈ రోజుల్లో జుట్టు రాలడం చాలా సాధారణ సమస్యగా మారింది. ఇంట్లో ఎక్కడ చూసినా రాలిన వెంట్రుకలు కనిపిస్తే ఎవరైనా ఆందోళన చెందడం సహజమే. 

జుట్టు రాలడానికి ప్రధాన కారణాల్లో ఒకటి ఆహారంలో కొన్ని అవసరమైన పోషకాలు తగినంతగా లేకపోవడం. అలాంటి ముఖ్యమైన సూక్ష్మ ఖనిజాల్లో ఒకటి సెలీనియం.

ఈ సూక్ష్మ ఖనిజం జుట్టు ఆరోగ్యానికి ఎలా ఉపయోగపడుతుందో చాలా మందికి పూర్తిగా తెలియదు. ఆ విషయాన్ని సులభంగా అర్థమయ్యేలా వివరించడమే ఈ వ్యాసం ఉద్దేశ్యం.

ఈ వ్యాసంలో సెలీనియం జుట్టు ఆరోగ్యానికి చేసే మేలు, లోపాన్ని గుర్తించే లక్షణాలు, దాన్ని ఎలా అధిగమించాలి, అలాగే మోతాదుకు మించి తీసుకుంటే ఎందుకు జాగ్రత్తగా ఉండాలో తెలుసుకుందాం.

సెలీనియం అంటే ఏమిటి?

సెలీనియం అనేది మన శరీరానికి చాలా తక్కువ పరిమాణంలో అవసరమయ్యే సూక్ష్మ ఖనిజం. ఇది కణాలను దెబ్బతినకుండా కాపాడే ప్రత్యేక మాంసకృత్తులను తయారు చేయడంలో సహాయపడుతుంది. అలాగే శరీరంలోని అనేక ముఖ్యమైన పనులు సక్రమంగా జరిగేలా తోడ్పడుతుంది.

సెలీనియం ముఖ్యమైన పనులు ఇవి:

• కణాలను హానికర ప్రభావాల నుంచి కాపాడడం
• హార్మోన్ల పనితీరుకు తోడ్పడడం
• రోగనిరోధక శక్తిని బలపరచడం
• పురుష బీజకణాల కదలికకు సహాయపడడం
  
  

సెలీనియం శరీరానికి ఎంతో అవసరమైనప్పటికీ, అవసరానికి మించి తీసుకోవడం వల్ల అదనపు ప్రయోజనం ఉండదు. పైగా అది ఆరోగ్యానికి హానికరంగా మారే అవకాశం ఉంది.

ఆరోగ్యకరమైన జుట్టు పెరుగుదలకు సెలీనియం ఎలా సహాయపడుతుంది?

ఈ భాగంలో సెలీనియం జుట్టు ఆరోగ్యంపై ఎలా ప్రభావం చూపుతుందో వివరంగా తెలుసుకుందాం. 

జుట్టు కుదుళ్లను హానికర ప్రభావాల నుంచి కాపాడుతుంది

మన జుట్టు కుదుళ్లు ఎప్పుడూ కణాలకు హాని కలిగించే హానికర పదార్థాల ప్రభావానికి లోనవుతుంటాయి. అలాంటి సమయంలో సెలీనియం ఈ విధంగా సహాయపడుతుంది:

• కణాలకు రక్షణ కల్పించడం
• హానికర ప్రభావాలను తగ్గించడం
• జుట్టు కుదుళ్లలో కణాలు దెబ్బతినకుండా కాపాడడం
• జుట్టు ఆరోగ్యంగా పెరిగేందుకు అనుకూలమైన పరిస్థితిని కల్పించడం

థైరాయిడ్ గ్రంథి పనితీరును సక్రమంగా ఉంచడంలో సహాయపడుతుంది

జుట్టు సహజంగా పెరగాలంటే థైరాయిడ్ హార్మోన్లు సమతుల్యంగా ఉండటం కూడా చాలా అవసరం. ఈ విషయంలో సెలీనియం ఈ విధంగా ఉపయోగపడుతుంది: 

• పనిచేయని స్థితిలో ఉన్న హార్మోన్‌ను పనిచేసే రూపంగా మార్చడంలో సహాయపడుతుంది
• థైరాయిడ్ గ్రంథి సాధారణంగా పనిచేయడానికి తోడ్పడుతుంది
• థైరాయిడ్ సమస్యల వల్ల వచ్చే జుట్టు రాలడాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది
• థైరాయిడ్ సంబంధిత కారణాలతో అధికంగా జుట్టు రాలిన తర్వాత కోలుకునే ప్రక్రియకు తోడ్పడుతుంది
  
  

ఇంకా చదవండి: థైరాయిడ్ సమస్య ఉన్నవారికి ఉత్తమ ఆహారాలు 

జుట్టు పెరుగుదల సహజ చక్రానికి తోడ్పడుతుంది

సహజంగా జుట్టు పెరుగుదల మూడు దశల్లో జరుగుతుంది:

• మొదటి దశ - జుట్టు చురుకుగా పెరిగే దశ
• రెండో దశ - మార్పు జరిగే దశ
• మూడో దశ - విశ్రాంతి తీసుకుని తరువాత జుట్టు రాలే దశ
  
  

సెలీనియం తక్కువగా ఉన్నా, ఎక్కువగా ఉన్నా ఈ సహజ చక్రంలో అంతరాయం ఏర్పడి జుట్టు అధికంగా రాలే అవకాశం ఉంటుంది.

జుట్టు రాలడంపై సెలీనియం గురించి పరిశోధనలు ఏమి చెబుతున్నాయి?

దీనికి సమాధానం చాలా సులభం. శరీరంలో నిజంగా సెలీనియం లోపం ఉన్నప్పుడు మాత్రమే అది జుట్టు పెరుగుదలకు సహాయపడే అవకాశం ఉంటుంది. 

ఇప్పటికే శరీరంలో సెలీనియం స్థాయి సాధారణంగా ఉన్నవారిలో అదనంగా తీసుకునే పోషక పదార్థాల వల్ల ప్రత్యేక ప్రయోజనం కనిపించలేదు.

పరిశోధనలు సూచిస్తున్న విషయాలు

పరిశోధనల ప్రకారం సెలీనియం ఈ విధంగా ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది:

• సెలీనియం లోపాన్ని సరిచేయడం
• కణాలకు రక్షణ కల్పించడం
• థైరాయిడ్ పనితీరును సాధారణంగా ఉంచడం
• జుట్టు కుదుళ్లను హానికర ప్రభావాల నుంచి కాపాడడం

ప్రస్తుతం ఉన్న పరిశోధనల పరిమితులు ఏమిటి?

• మనుషులపై నిర్వహించిన పరిశోధనలు చాలా తక్కువగా ఉన్నాయి.
• జంతువులపై చేసిన పరిశోధనల్లో మంచి ఫలితాలు కనిపించినప్పటికీ, వాటిని నేరుగా మనుషులకు వర్తింపజేయడం సాధ్యం కాదు.

పరిశోధనలు నిరూపించని విషయాలు

ఇప్పటివరకు జరిగిన ఏ పరిశోధన కూడా సెలీనియం గురించి ఈ విషయాలను నిర్ధారించలేదు:

• జుట్టు వేగంగా పెరిగే అద్భుత పోషక పదార్థం అని
• సాధారణంగా కనిపించే జుట్టు రాలే విధానాన్ని పూర్తిగా ఆపుతుందని
• శరీరంలో సెలీనియం స్థాయి సాధారణంగా ఉన్న ఆరోగ్యవంతులలో జుట్టు పెరుగుదలను మరింత మెరుగుపరుస్తుందని
  
  

అవసరం లేకపోయినా అనేక వ్యాపార సంస్థలు తయారు చేసే జుట్టు పోషక పదార్థాలలో సెలీనియంను చేర్చడం సాధారణంగా కనిపిస్తుంది.

ఎవరికి సెలీనియం వల్ల ఎక్కువ ప్రయోజనం కలిగే అవకాశం ఉంది?

సెలీనియం తీసుకుంటే ప్రతి ఒక్కరికీ ప్రయోజనం కలుగుతుందని ఇప్పటివరకు నిరూపించబడలేదు. కొంతమందిలో మాత్రమే సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలు తీసుకోవడం వల్ల జుట్టు రాలడం తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది. అలాంటి వారు వీరు:

• పరీక్షల ద్వారా నిర్ధారించబడిన సెలీనియం లోపం ఉన్నవారు
• పోషకాహార లోపంతో బాధపడుతున్నవారు
• ఆహారంలోని పోషకాలు శరీరానికి సరిగా అందకుండా చేసే జీర్ణకోశ సమస్యలు ఉన్నవారు
• ఎక్కువ కాలం పాటు సిర ద్వారా ద్రవ ఆహారం పొందుతున్నవారు
• కొన్ని రకాల థైరాయిడ్ సమస్యలు ఉన్నవారు
• వైద్యుల ద్వారా నిర్ధారించబడిన పోషక లోపాలు ఉన్నవారు
  
  

ఆరోగ్యంగా ఉన్నవారిలో సెలీనియం లోపం చాలా అరుదుగా కనిపిస్తుంది. అందువల్ల అలాంటి వారికి జుట్టు రాలడాన్ని తగ్గించేందుకు సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలు అవసరం ఉండకపోవచ్చు.

మీ జుట్టు రాలడానికి సెలీనియం లోపమే కారణమని సూచించే లక్షణాలు

అసాధారణంగా జుట్టు రాలడానికి అనేక కారణాలు ఉండవచ్చు. అది కేవలం సెలీనియం లోపం వల్లేనని భావించడం సరైన నిర్ణయం కాదు.

ఏదైనా చర్య తీసుకునే ముందు అసలు కారణాన్ని నిర్ధారించుకోవడం చాలా ముఖ్యం. సెలీనియం లోపమే కారణమైతే ఈ లక్షణాలు కనిపించే అవకాశం ఉంటుంది:

• ఎప్పుడూ అలసటగా అనిపించడం
• సాధారణం కంటే ఎక్కువగా జుట్టు రాలడం
• సులభంగా విరిగిపోయే గోర్లు
• తరచూ అంటువ్యాధులు రావడం
• జీర్ణకోశ సమస్యలు
• థైరాయిడ్ వ్యాధి
• సరైన పోషకాహారం తీసుకోకపోవడం లేదా అత్యంత పరిమిత ఆహారాన్ని మాత్రమే తీసుకోవడం

సెలీనియం ఎక్కువగా తీసుకుంటే కూడా జుట్టు రాలుతుందా?

అవును. నిజానికి సెలీనియం లోపం వల్ల జుట్టు రాలడం కంటే, అది మోతాదుకు మించి ఉండడం వల్ల జుట్టు రాలడం ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది మరియు దీనిపై తగిన ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయి.

శరీరంలో సెలీనియం అధికంగా చేరితే విష ప్రభావం ఏర్పడుతుంది. దీనిని నివారించాలంటే రోజుకు 400 మైక్రోగ్రాముల కంటే ఎక్కువ సెలీనియం తీసుకోకుండా జాగ్రత్త పడాలి. 

సెలీనియం విష ప్రభావం లక్షణాలు: 

• వెల్లుల్లి వాసనలాగా శ్వాస నుండి దుర్వాసన రావడం
• తల అంతటా అధికంగా జుట్టు రాలడం
• గోర్లు సులభంగా విరగడం మరియు వాటి రంగు మారడం
• నోటిలో లోహం వంటి రుచి అనిపించడం
• వికారం
• అలసట
• జీర్ణకోశ సమస్యలు

సెలీనియం విష ప్రభావానికి సాధారణ కారణాలు

• అధిక మోతాదులో సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలు తీసుకోవడం
• ఒకేసారి అనేక రకాల పోషక పదార్థాలు తీసుకోవడం
• బ్రెజిల్ గింజలను అధిక పరిమాణంలో తినడం
• పోషక పదార్థాలను తప్పు మోతాదులో తీసుకోవడం

రోజుకు ఎంత సెలీనియం అవసరం?

పై భాగాల్లో చూసినట్లుగా, సెలీనియం తక్కువగా ఉన్నా, ఎక్కువగా ఉన్నా జుట్టు రాలే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే ప్రతిరోజూ ఎంత పరిమాణంలో తీసుకోవాలో తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. క్రింది పట్టిక ఇందుకు సులభమైన మార్గదర్శకంగా ఉపయోగపడుతుంది.

జుట్టు పెరుగుదలకు ఉపయోగపడే సెలీనియం సమృద్ధిగా ఉన్న ఉత్తమ ఆహారాలు

పోషక లోపాలను సరిచేయడానికి సహజమైన ఆహారాలను రోజువారీ ఆహారంలో చేర్చడం అత్యంత సులభమైన మరియు ఉత్తమమైన మార్గం. సెలీనియం సమృద్ధిగా లభించే కొన్ని ఆహారాలు ఇవి:

సహజంగా సెలీనియం స్థాయిని పెంచే ప్రభావవంతమైన మార్గాలు

సహజ ఆహార పద్ధతులతో పోలిస్తే పోషక పదార్థాలను తీసుకోవడం సులభంగా అనిపించవచ్చు. అయితే రోజువారీ ఆహారంలో చిన్న మార్పులు చేస్తే కూడా శరీరానికి అవసరమైన సెలీనియం అందించవచ్చు. అందుకోసం మీరు అనుసరించగల సులభమైన ఆహార సూచనలు ఇవి. 

జుట్టు రాలడాన్ని తగ్గించేందుకు సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలు తీసుకోవాలా?

అందరూ సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. శరీరంలో సెలీనియం లోపానికి సంబంధించిన లక్షణాలు ఉన్నప్పుడు, అలాగే ఆరోగ్య నిపుణుల సూచన ఉన్నప్పుడే వాటిని ఉపయోగించడం మంచిది.

పోషక పదార్థాలు తీసుకునే ముందు ఈ విషయాలను గుర్తుంచుకోండి:

• మీరు ఇప్పటికే తీసుకుంటున్న బహుళ పోషక పదార్థాలలో సెలీనియం ఉందో లేదో ముందుగా తెలుసుకోండి.
• ఒకటి కంటే ఎక్కువ రూపాల్లో సెలీనియం ఉన్న పోషక పదార్థాలను ఒకేసారి తీసుకోవద్దు.
• వైద్యుడి సలహా లేకుండా జుట్టు రాలడాన్ని తగ్గించేందుకు సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలను ఉపయోగించవద్దు.
  
  

ఇంకా చదవండి: జుట్టు పెరుగుదలకు ఏ పోషక పదార్థం మంచిది? బలమైన మరియు ఆరోగ్యకరమైన జుట్టుకు అవసరమైన ఉత్తమ పోషకాలు

సెలీనియం ప్రభావం చూపడానికి ఎంత సమయం పడుతుంది?

శరీరంలో సెలీనియం లోపం కారణంగా జుట్టు రాలుతున్నట్లయితే, పోషక పదార్థాలు తీసుకోవడం లేదా సెలీనియం అధికంగా ఉండే సహజ ఆహారాలను తీసుకోవడం ప్రారంభించిన వెంటనే ఫలితాలు కనిపిస్తాయని ఆశించకండి. ఈ విషయాలను గుర్తుంచుకోండి:

• శరీరంలో నిజంగా సెలీనియం లోపం ఉన్నప్పుడే ఇది ప్రయోజనం కలిగిస్తుంది.
• జుట్టు సహజంగానే నెమ్మదిగా పెరుగుతుంది.
• కనిపించే మార్పు రావడానికి మూడు నుంచి ఆరు నెలల వరకు పట్టవచ్చు.
• ఎక్కువ మోతాదులో తీసుకున్నంత మాత్రాన జుట్టు వేగంగా పెరగదు.

జుట్టు కోసం సెలీనియం గురించి అపోహలు మరియు నిజాలు

జుట్టు ఆరోగ్యానికి సెలీనియం గురించి అనేక అపోహలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. విన్న ప్రతి విషయాన్ని నమ్మకుండా, నిజమైన సమాచారాన్ని తెలుసుకోవడం ముఖ్యం.

ఎవరు సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలను తీసుకోకూడదు?

సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాలను ఆరోగ్య నిపుణుల సలహాతో మాత్రమే తీసుకోవాలి. ఈ క్రింది వారికి అవి సరిపోకపోవచ్చు:

• ఇప్పటికే సెలీనియం ఉన్న బహుళ పోషక పదార్థాలను తీసుకుంటున్నవారు
• బ్రెజిల్ గింజలను తరచూ తినేవారు
• మూత్రపిండాల వ్యాధి ఉన్నవారు (ముందుగా వైద్యుడిని సంప్రదించాలి)
• పిల్లలు (వైద్యుడు సూచించినప్పుడు మాత్రమే)
• గర్భిణీలు లేదా పాలిచ్చే తల్లులు (వైద్యుల సలహాతో మాత్రమే)

సెలీనియం ఆధారిత పోషక పదార్థాల వల్ల కలిగే దుష్ప్రభావాలు

సెలీనియం ఎక్కువగా తీసుకుంటే ఈ సమస్యలు రావచ్చు:

• వికారం మరియు కడుపు అసౌకర్యం
• నోటిలో లోహం వంటి రుచి అనిపించడం
• వెల్లుల్లి వాసనలాగా శ్వాస నుండి దుర్వాసన రావడం
• జుట్టు రాలడం మరియు సులభంగా విరిగే గోర్లు
• ఎక్కువ కాలం పాటు అధిక మోతాదులో తీసుకుంటే సెలీనియం విష ప్రభావం ఏర్పడడం

ఎప్పుడు వైద్యుడిని సంప్రదించాలి?

రోజుకు యాభై నుంచి వంద వెంట్రుకలు రాలడం సాధారణమే. అయితే అంతకంటే ఎక్కువగా జుట్టు రాలితే దానికి గల అసలు కారణాన్ని తెలుసుకోవడం అవసరం. ఈ పరిస్థితుల్లో తప్పకుండా వైద్యుడిని సంప్రదించండి:

• హఠాత్తుగా జుట్టు రాలడం ప్రారంభమైతే
• కొన్ని చోట్ల మాత్రమే జుట్టు ఊడిపోతే
• జుట్టు రాలడం అనేక నెలల పాటు కొనసాగితే
• థైరాయిడ్ సమస్యలకు సంబంధించిన లక్షణాలు కనిపిస్తే
• పోషక లోపం ఉన్నట్లు అనుమానం ఉంటే

సరైన పరీక్షల ద్వారా జుట్టు రాలడానికి గల అసలు కారణాన్ని గుర్తించవచ్చు. అలాగే సెలీనియం అవసరమా లేదా అనే విషయాన్ని కూడా స్పష్టంగా తెలుసుకోవచ్చు.

ఇంకా చదవండి: హఠాత్తుగా జుట్టు రాలడానికి ప్రధాన కారణాలు

ముగింపు

మొత్తంగా చెప్పాలంటే, శరీరంలో నిజంగా సెలీనియం లోపం ఉన్నప్పుడే అది జుట్టు రాలడాన్ని నియంత్రించడంలో సహాయపడుతుంది. లోపం లేకుండానే సెలీనియం తీసుకోవడం వల్ల జుట్టు పెరగదు. పైగా కొన్ని సందర్భాల్లో సమస్య మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది.

సొంతంగా మందులు లేదా పోషక పదార్థాలు తీసుకోవడం కంటే, ముందుగా వైద్యుడిని సంప్రదించి జుట్టు రాలడానికి గల అసలు కారణాన్ని తెలుసుకుని తగిన చికిత్స తీసుకోవడం ఉత్తమం. 

శరీరంలో సెలీనియం లోపం ఉందని నిర్ధారణ అయితే, వైద్యుల సూచన మేరకు పోషక పదార్థాలు తీసుకోవచ్చు లేదా బ్రెజిల్ గింజలు, తూనా చేప, సార్డిన్ చేపలు, గుడ్లు వంటి సహజ ఆహారాలను ఆహారంలో చేర్చుకోవచ్చు.